Co nam daje dotyk?

Zdaniem, które większość psychoterapeutów usłyszała przynajmniej raz w swojej karierze od klientów, jest "Mama/tata nigdy mnie nie przytulał/a". W domu niekoniecznie obecna była jakaś jawna i oczywista patologia, ale panowała atmosfera chłodu i braku bliskości, każdy żył swoim życiem, a kontakt fizyczny był nikły lub wręcz nieobecny. Ot, cmoknięcie się na Święta Bożego Narodzenia, poklepanie po plecach czy uścisk dłoni. Póki dziecko jest jeszcze małe, ma trochę większe szanse na doznanie fizycznego kontaktu, który zresztą jest mu organicznie niezbędny do dobrego rozwoju.

Rene Spitz, austriacki psychoanalityk zajmujący się rozwojem dzieci, zaobserwował w latach 40 ubiegłego wieku, że brak bliskiego kontaktu z matką poważnie opóźniał rozwój dzieci, które zostały umieszczone w różnego rodzaju placówkach opiekuńczych, do tego stopnia, że wyglądały na poważnie chore czy nawet upośledzone. Z kolei amerykański psycholog Harry Harlow wykazał eksperymentalnie, że młode małpki, które przebywały w obecności sztucznej mamy zrobionej z drutu, czyli takiej, do której nie można było się przytulić, wykazywały lęk w obliczu nowych przedmiotów i sytuacji, stawały się apatyczne i traciły na wadze. Małpki, które mogły przebywać ze sztuczną szmacianą mamą, przytulały się do niej bardzo często i funkcjonowały o wiele lepiej, odważnie eksplorując otoczenie i szybko się ucząc.

O ile coraz rzadziej pojawiają się wątpliwości, że dotykanie i tulenie małego dziecka jest niejako wpisane w opiekę nad nim, to w pewnym momencie, w niektórych rodzinach, przekroczenie pewnej bariery wieku odcina od bliskiego kontaktu fizycznego. Relacje między członkami rodziny są chłodne, bardziej zwraca się uwagę na przestrzeganie zasad i reguł, wywiązywanie się ze swoich obowiązków, dobre stopnie w szkole i przyzwoite zachowanie niż buduje bliskość. Brak fizycznego kontaktu zazwyczaj idzie w parze z generalnym chłodem emocjonalnym i dystansem między ludźmi. Z pozoru jednak wszystko wygląda w miarę w porządku.

DLACZEGO WARTO SIĘ PRZYTULAĆ?