Znów jest w Polsce. Zachowaj dystans, gdy spotkasz

Zadrzechnia fioletowa przez długi czas uchodziła w Polsce za gatunek, który zniknął z naszej przyrody. Do 1935 roku obserwowano ją zaledwie w ośmiu miejscach w kraju, a później na wiele lat przestała być notowana. Dopiero w 2002 roku ponownie zaczęto odnotowywać pojedyncze obserwacje tego owada, a kilka lat później zauważono jego wyraźny wzrost.

Mimo że obecność zadrzechni w Polsce potwierdzono już ponad dwie dekady temu, wciąż pojawia się przekonanie, że dopiero niedawno "wróciła". W 2020 roku dr hab. Marcin Kadej z Uniwersytetu Wrocławskiego określił zadrzechnię fioletową jako gatunek "prawdopodobnie wymarły", co mogło utrwalić takie skojarzenie.

Zadrzechnia fioletowa uchodzi za największą pszczołę samotnicę występującą w Polsce. Dorosłe osobniki mogą osiągać nawet około 3,5 cm długości. Ich ciało ma ciemne, niemal czarne lub brunatnofioletowe zabarwienie i jest tylko delikatnie owłosione. Charakterystycznym elementem są również skrzydła, które w świetle mienią się subtelnym fioletowym połyskiem.

Owady te preferują ciepłe i dobrze nasłonecznione miejsca. Swoje gniazda zakładają najczęściej w starym, próchniejącym drewnie - na przykład w pniach drzew, słupach czy innych drewnianych konstrukcjach. Aktywność zadrzechni przypada głównie na okres od maja do sierpnia. W tym czasie można ją zaobserwować na kwiatach roślin motylkowych, takich jak groszek pachnący, robinia akacjowa, soja warzywna czy żmijowiec zwyczajny.

Zadrzechnia fioletowa, podobnie jak inne gatunki pszczół, pełni ważną rolę w zapylaniu roślin. Dzięki temu ma znaczenie dla utrzymania równowagi w przyrodzie oraz zachowania bioróżnorodności. Jej obecność w środowisku może także świadczyć o dobrej kondycji naturalnych siedlisk. W Polsce gatunek ten objęty jest częściową ochroną. Oznacza to, że nie powinno się niszczyć ani zakłócać miejsc, w których owady zakładają gniazda.

Istotne jest również pozostawianie starych drzew i elementów z drewna, które mogą stanowić dla nich schronienie. Specjaliści zwracają także uwagę na ograniczanie stosowania pestycydów w miejscach, gdzie mogą występować te owady.

"Można pozostawiać spróchniałe lub suche drewno. (...) Należy zapewnić bazę pokarmową w bliskim sąsiedztwie gniazda zadrzechni. Owady te preferują takie gatunki roślin zielnych jak: komonica zwyczajna, kozibród łąkowy, świerzbnica polna, orlik pospolity, cieciorka pstra, żmijowiec zwyczajny, lebiodka pospolita, mierznica czarna, koniczyny oraz drzewa i krzewy: szczodrzeniec, śliwa, głóg czy kruszyna. (...) Nie zbliżać się do gniazda, ponieważ w przeciwieństwie do innych pszczół samotnic, zadrzechnie bronią miejsca gniazdowania, niepokojone zachowują się w sposób agresywny, a sprowokowane mogą użądlić" - wyjaśniła Generalna Dyrekcja Ochrony Środowiska.

Czytaj także: Za chwilę będą wszędzie. Nigdy nie rób tego, gdy je spotkasz

Zapraszamy na grupę FB - #Wszechmocne. To tu będziemy informować na bieżąco o terminach webinarów, wywiadach, nowych historiach.