Ryzyko demencji zależy od cech osobowości? Naukowcy mają pewną teorię
Cechy osobowości, takie jak sumienność, towarzyskość i pozytywne nastawienie, mogą obniżać ryzyko rozwoju demencji. Z kolei skłonność do negatywnych emocji i wysoki poziom neurotyczności wiążą się z większym zagrożeniem zaburzeniami poznawczymi - sugerują badania naukowców z University of California w Davis i Northwestern University.
Jak osobowość wpływa na zdrowie osób starszych?
Analiza objęła dane ponad 44 tysięcy osób, zebrane w ramach ośmiu różnych badań. Uczestników oceniano pod kątem tzw. wielkiej piątki cech osobowości: sumienności, ekstrawersji, otwartości na doświadczenia, ugodowości oraz neurotyczności. Uwzględniono także poziom zadowolenia z życia oraz częstotliwość przeżywania emocji pozytywnych i negatywnych.
Najniższe ryzyko demencji zaobserwowano u osób wykazujących wysoki poziom sumienności i ekstrawersji oraz pozytywne nastawienie. Wyraźnie większe zagrożenie odnotowano natomiast u osób z dominującą neurotycznością i silnymi negatywnymi emocjami. W niektórych analizach ochronny wpływ wykazywały również otwartość, ugodowość i ogólne zadowolenie z życia.
- Postanowiliśmy wykorzystać nową technologię, aby dokonać syntezy tych badań i sprawdzić siłę oraz spójność znajdowanych powiązań - wyjaśnia prof. Emorie Beck z UC Davis. Jeśli te powiązania się potwierdzą, można będzie w przyszłości opracować interwencje ukierunkowane na cechy osobowości, które zmniejszą ryzyko demencji.
Dalsza część artykułu pod materiałem wideo
Grejpfruty i jabłka przeciwdziałają zanikom pamięci na starość. Twój mózg ci podziękuje
Codzienne nawyki a ryzyko demencji
Zdaniem badaczy, osobowość może wpływać na ryzyko demencji pośrednio - poprzez codzienne nawyki i wybory zdrowotne. Osoby sumienne, które prowadzą uporządkowany tryb życia, regularnie stosują się do zaleceń lekarskich, zdrowo się odżywiają i pozostają aktywne fizycznie, mogą rzadziej zapadać na choroby otępienne. Takie nawyki pomagają im dłużej zachować dobrą sprawność umysłową.
Jednak badacze nie znaleźli związku między cechami osobowości a chorobowymi zmianami w mózgu stwierdzonymi po śmierci. Co ciekawe, niektóre osoby miały poważne uszkodzenia mózgu, a mimo to dobrze radziły sobie z testami oceniającymi ich funkcje poznawcze.
- To nas najbardziej zaskoczyło. Jeśli osobowość wpływa na wyniki testów kognitywnych, ale nie na patologię mózgu, co to może oznaczać? - zastanawia się prof. Beck.
Jednym z możliwych wyjaśnień jest tzw. rezerwa poznawcza - zdolność mózgu do kompensowania uszkodzeń i utrzymywania sprawności mimo zmian chorobowych. Niektóre osoby, mimo obecności typowych dla demencji zmian w mózgu, nie wykazują istotnych problemów poznawczych.
Zobacz też: Bada pornoholików. Odkrył zmiany w mózgu
Wpływ innych czynników
W analizie uwzględniono także wiek, płeć oraz poziom wykształcenia. Żaden z tych czynników nie wpływał znacząco na zależność między osobowością a demencją, z jednym wyjątkiem: działanie ochronne sumienności było silniejsze w starszym wieku.
Choć osobowość nie jest jedynym czynnikiem wpływającym na ryzyko otępienia, odgrywa istotną rolę w zachowaniu sprawności umysłowej w późniejszych latach życia. Autorzy zapowiadają dalsze badania, które mają pomóc lepiej zrozumieć ten związek i jego możliwe praktyczne zastosowania.
Źródło: "Alzheimer’s & Dementia: The Journal of the Alzheimer's Association".
Zapraszamy na grupę FB - #Samodbałość. To tu będziemy informować na bieżąco o wywiadach, nowych historiach. Dołączcie do nas i zaproście wszystkie znajome. Czekamy na was!
Masz newsa, zdjęcie lub filmik? Prześlij nam przez dziejesie.wp.pl.
